|
Það
hefur verið framkvæmt sem margir, þeirra á
meðal J.R.R Tolkien sjálfur, héldu að væri
ómögulegt. Tekist hefur að kvikmynda
Hringadróttinssögu og það hefur verið gert
með þvílíkum glæsibrag að ég hefði
fyrirfram ekki trúað því. Þegar ég las
bókina þá einmitt velti ég þessu fyrir mér
og komst að sömu niðurstöðu og margir
aðrir að þetta verk ætti einungis heima á
letri. En sem betur fer var Peter Jackson sem
leikstýrir og er helsti hvatamaðurinn að baki
myndarinnar ekki sammála mér!
Það þarf
vart að kynna Hringadróttinssögu fyrir
mörgum en þetta verk sem Tolkien skrifaði á
einum 17 árum fór sigurför um heiminn á
sjöunda og áttunda áratug síðustu aldar og
hefur notið nokkurs konar
"költ"-stöðu síðan þá. Það er
einmitt athyglisverð staðreynd að fyrstu
árin eftir útkomu bókanna nutu þær
lítillar athygli og seldust ekki nema um 6000
eintök í Bandaríkjunum. Það sem upphaflega
vakti alvöru athygli á bókunum reyndist vera
deila vegna nýrrar styttrar útgáfu sem gefin
var út án leyfis Tolkien. Þetta komst í
fréttirnar og fyrr en varði fóru bækurnar
að seljast í hrönnum og er nú svo komið að
yfir 100 milljón eintök hafa verið seld á
hinum ýmsu tungum.
Sagan er í
eðli sínu einföld en er engu að síður
margslungin. Rauði þráður hennar fjallar
þó um hinn eina hring og ferð hobbitans
Fróða inn í mitt land óvinarins Saurons til
að eyða honum. Hringurinn, sem er búinn
miklum töfrum, geymir hluta af orku fyrrnefnds
Saurons og er því vægast sagt afar slæmt
fyrirbæri. Hann hefur vond áhrif á fólkið
í kringum sig, sérstaklega hringberann
sjálfann og á sér raunar þá ósk heitasta
að komast aftur til fyrrum meistara síns. En
með hringinn að vopni yrði Sauron ósigrandi
og gæti umlukið alla Miðjörð myrkri. Eina
von góðu aflanna er því að eyða honum en
það er einungis hægt að gera í eldfjallinu
þar sem hann var fyrst búinn til í. Í þeim
tilgangi er föruneyti hringsins gert út en á
leiðinni leynast auðvitað miklar hættur.
Eins og áður
sagði er sagan flókin en þó er fyrsti
hlutinn af þremur, sem þessi mynd er byggð
á, einna línulegastur. Það hefur bæði
sína kosti og galla. Annars vegar einfaldar
það auðvitað söguþráðinn en hins vegar
er ekki mikið um ris og lægðir í bókinni
sem er auðvitað nauðsynlegt í svona myndum.
Peter Jackson hefur leyst þetta vandamál afar
vel með að snurfusa bókina aðeins til og
breyta einstökum áhersluatriðum. Honum hefur
tekist að vera trúr sögunni sjálfri án
þess að vera þræll hennar en þetta er
eitthvað sem aðstandendum Harry Potter
myndarinnar tókst t.d. alls ekki. Jackson
skilur hvar takmörkin liggja og er því
tilbúinn að klippa út kafla í bókunum sem
skipta minna máli, auka vægi annarra og fikta
aðeins við persónurnar sjálfar en sleppa
öðrum og skilja útundan hinn bundna prósa
sem Tolkien var svo hrifinn af. Engu að síður
komast meginatriði bókarinnar furðu vel til
skila og helstu persónurnar eru gæddar lífi
og dýpt.
Öll
framleiðsla og umgjörð myndarinnar er hreint
út sagt stórkostleg. Sviðsmyndirnar,
tónlistin, landslagið (tekið á
Nýja-Sjálandi), búningarnir, bardagasenurnar
og tölvubrellurnar eru með því allra
flottasta sem ég hef nokkurn tímann séð.
Ekki síðri eru leikararnir sem almennt
smellpassa í hlutverk sín. Sérstaklega eiga
Ian McKellen sem Gandálfur, Viggo Mortensen sem
Aragorn, Christopher Lee í hlutverki Sarúman
og síðast en ekki síst Elijah Wood sem
Fróði mikið lof skilið. Helsti heiðurinn
hlýtur þó að falla í skaut Peter Jacksons
sem eins og áður sagði hefur tekist hið
ómögulega. Fyrri verk hans innihalda m.a.
nokkrar "listrænar" splatter-myndir
og svo merkilegri myndir eins og "Heavenly
Creatures" og "The Frighteners".
Hann nýtur þess almennt að beina linsunni á
dekkri hliðum tilverunnar eins og fyrrnefndar
myndir bera með sér. Lord of the Rings er
engin undantekning en myrkari senurnar eru
almennt þær tilþrifamestu.
Þegar allt er
dregið saman þá er hér um hreina stórmynd
að ræða sem stendur undir öllum þeim vonum
og væntingum sem bundnar voru til hennar og
betur en það. Næstu tvær myndir verða svo
sýndar jólin 2002 og 2003 og megum við svo
sannarlega eiga von á góðu því að mínu
mati eru seinni bækurnar tvær enn
áhugaverðari en sú fyrsta. Fyrst
"Gladiator" gat hlotið
Óskarsverðlaunin í fyrra þá sé ég enga
ástæðu til annars en að "The Fellowship
of the Ring" eigi að geta gert alvarlega
atlögu að þeim í ár. Að lokum vil ég bara
segja að næstu jól geta einfaldlega ekki
komið nógu fljótt!
- Hallur Örn Jónsson
|
